Ontdek Oradea: De Verrassende Onbekende Stad Van Roemenië

Roemenië, Stadsgidsen

Oradea is één van de minder bekende steden in Roemenië die menigeen blij zal verrassen. Het relatief compacte oude centrum van de stad is namelijk één groot openluchtmuseum met felgekleurde en prachtig gedecoreerde gevels van historische gebouwen. Aan de bouwstijl zie je dan ook gelijk dat de stad onderdeel is geweest van het Oostenrijks-Hongaarse Rijk. De stad heeft ook een gezellige sfeer met een aantal autovrije straten en pleinen en veel leuke terrasjes.

Oradea ligt in het westen van Roemenië, vlakbij de Hongaarse grens. De stad heeft een eigen vliegveld, maar vanuit Nederland kun je daar alleen via een overstap in Boekarest komen. Wel kun je vanuit Eindhoven rechtstreeks naar Debrecen (Hongarije) vliegen, dat op slechts vijf kwartier rijden ligt, of naar Cluj-Napoca, dat ongeveer 3 uur rijden is.

Even een weekendje naar Oradea ligt dus misschien niet zo snel voor de hand, maar is wel degelijk mogelijk. Logischer is het wel om een bezoek aan de stad te combineren met een rondreis door Roemenië en dan is de stad echt een absolute aanrader. De stad is bovendien goed bereikbaar met de trein, bus, of auto. Wat je er zo allemaal kunt zien en doen lees je hieronder.

1. Kasteel Van Oradea

Het Kasteel van Oradea is de belangrijkste en populairste attractie van de stad, die er zijn oorsprong kent. Koning Ladislaus I van Hongarije stichtte hier namelijk in de 11e eeuw een ommuurd klooster dat later uitgroeide tot de huidige stad.

Het kasteel werd meerdere keren belegerd, heropgebouwd en versterkt tot de huidige citadel die je nu kunt bewonderen. Vanaf de kasteelmuren kun je over de stad uitkijken en rond de vesting ligt een prachtige kasteeltuin waar je doorheen kunt wandelen.

Het kasteel zelf huisvest tegenwoordig verschillende culturele instellingen, enkele restaurants en het Stadsmuseum van Oradea dat gevestigd is in het Prinselijk Paleis. Dit museum bestaat voornamelijk uit tentoonstellingen over de geschiedenis van het kasteel en de stad, vanaf de stichting tot en met de communistische tijd, maar heeft ook regelmatig tijdelijke tentoonstellingen.

Ook de Transylvania Art Gallery is hier gevestigd, een kunstgallerij met moderne werken van Roemeense kunstenaars. Op de binnenplaats vind je het graf van de Romeinse keizer Sigismund van Luxemburg en in de Kasteelkerk zou Koning Ladislaus zijn begraven, alhoewel daar nooit archeologisch bewijs van is gevonden. Een bezoek aan het museum is zeker aan te raden als je wat meer wilt weten over de geschiedenis en cultuur

Kathedraal van de Wederopstanding in Oradea

2. Kathedraal Van De Wederopstanding

Pal voor het kasteel staat de enorme Kathedraal van de Wederopstanding, dat dankzij een hoogte van 65 meter en zijn strategische locatie langs de belangrijkste verkeersaders een belangrijk icoon van de stad is.

Veel historie heeft de kathedraal echter niet, want de bouw was pas in 2020 af. De architectuur is echter wel gebaseerd op de orthodoxe kerken uit de tijd van Stefan de Grote (1433-1504) en het byzantijnse mozaïek is geïnspireerd door de Hagia Sofia in Istanboel.

Sint Ladislauskerk in Oradea

3. Sint Ladislauskerk

Bij een bezoek aan Oradea kan het Plein van de Vereniging (Piața Unirii) je niet ontgaan. Dit is namelijk het grootste centrale plein in de oude binnenstad en ligt aan de zuidelijke oever van de Crișul Repede.

Pal naast de belangrijkste tramhalte van de stad staat hier de barokke Kerk van Sint Ladislaus, vernoemd dus naar de Hongaarse Koning en stichter van Oradea. Deze Rooms-Katholieke kerk dateert van 1734 en had destijds de status van kathedraal. De kloktoren werd overigens pas rond 1800 toegevoegd, maar de kerk bleef verder onaangetast toen een enorme brand in 1836 veel gebouwen rond het plein verwoestte.

4. Beklim De Toren Van Het Stadhuis

Pal tegenover de kerk staat het prachtige Stadhuis van Oradea uit 1903. Het neoklassieke gebouw is ontworpen door de beroemde architect Kálmán Rimanóczy Junior die, net als zijn vader ‘Senior’ een belangrijke stempel heeft gedrukt op de architectuur van de stad.

De 55-meter-hoge kloktoren van het stadhuis werd ooit gebruikt als uitkijkpost voor de brandweer, maar is tegenwoordig een toeristische attractie die je absoluut moet bezoeken.

Terwijl je de trappen van de toren beklimt kom je langs een kleine expositie over de geschiedenis van de brandweer in Oradea en eenmaal bovengekomen heb je vanaf het uitkijkplatform in alle richtingen een fantastisch uitzicht over de stad.

Zwarte Adelaarspaleis in Oradea

5. Zwarte Adelaarspaleis

Aan de overkant van het plein staat absuluut één van de bijzonderste gebouwen van Oradea: het Zwarte Adelaarspaleis (Palatul Vulturul Negru). Dit enorme gebouw wordt beschouwd als het meest spectaculaire architectonische meesterwerk in de Secession stijl van de stad.

Het plan van de architecten Komor Marcell and Jakab Dezső om het oorspronkelijke Adelaarshotel te vervangen door dit rijkelijk gedecoreerde complex werd dan ook initieel als te duur beschouwd en door het stadsbestuur afgekeurd.

Zwarte Adelaarspaleis in Oradea

De ondernemers Kurländer Ede and Adorján Emil besloten daarop om het plan dan maar met hun eigen geld te financieren en zo werd het prachtige Adelaarspaleis in 1908 alsnog gebouwd.

Passage van het Zwarte Adelaarspaleis in Oradea

Loop zeker ook even door de Y-vormige overdekte passage waar je naast diverse gezellige barretjes ook een prachtig glas-in-lood raam en andere versieringen kunt bewonderen.

Maankerk in Oradea

6. Maankerk

In het zuiden van Piața Unirii staat nog een tweetal kerken, waarvan de Maankerk de oudste is. Deze orthodoxe kerk is tussen 1784 and 1790 gebouwd en had de functie van kathedraal todat deze in 2020 werd overgenomenen door de nieuwe Kathedraal van de Wederopstanding.

Officieel is de kerk vernoemd naar de Hemelvaart van de Moeder Gods, maar in de volksmond staat deze bekend als de Maankerk, vanwege het klokmechanisme dat de cyclus van de maan nabootst. In de kloktoren bevindt zich namelijk een bol met een diameter van een meter die half zwart, half goudkleurig is geschilderd en in ongeveer 28 dagen om zijn as draait om de verschillende fases van de maan aan te geven. Als je dit interessant vindt, dan kun je de toren beklimmen om dit mechanisme in werking te zien.

Sint Nicolaaskerk in Oradea

7. Sint Nicolaaskerk

Tegenover de Maankerk staat de Sint Nicolaaskerk die slechts enkele jaren later is gebouwd, namelijk tussen 1800 en 1810. Deze Grieks-Katholieke Kerk had oorspronkelijk een kloktoren die veel leek op die van de Maankerk, maar tijdens de brand van 1836 is deze verloren gegaan, waarna een nieuwe toren is gebouwd met een neobarokke en byzantijnse stijl.

Naast de kerk staat ook het Grieks-Katholieke Liceum uit 1925 en verderop op het plein staat het prachtige Grieks-Katholieke Bisschopspaleis uit 1905 (foto hierboven).

Țării Crișurilor Museum in Oradea

8. Țării Crișurilor Museum

Als je na een bezoek aan het Stadsmuseum nog meer wilt weten over de geschiedenis van de historische regio Crișana, dan kun je het Țării Crișurilor Museum bezoeken. Dit is één van de vijf grootste regionale musea van Roemenië met een collectie van zo’n 500.000 objecten op het gebied van archeologie, historie, kunst, etnografie en natuurwetenschappen.

9. Barokke Paleis En Kathedraal

Vlakbij het treinstation in het noorden van Oradea vind je het grootste barokke ensemble van de stad, dat dateert uit de 18e eeuw en bestaat uit het Barokke Paleis, de Rooms-Katholieke Kathedraal en de Rij van Kanunniken.

Het Barokke Paleis, ook wel het Rooms-Katholieke Bisschopspaleis genoemd, was na de Tweede Wereldoorlog door het communistische regime genationaliseerd en huisvestte lange tijd het Țării Crișurilor Museum. Na lang getouwtrek in de rechtbank is het in 2017 weer teruggegeven aan de katholieke kerk.

Het prachtige paleis is te bezoeken waarbij je verschillende kunsttentoonstellingen kunt bekijken. Daarnaast kun je de rust opzoeken middels een kleine wandeling door de mooie paleistuin.

In de tuin naast het paleis staat ook de Rooms-Katholieke Kathedraal van Oradea. Alhoewel de bouw van de kathedraal pas in 1752 begon is dit wel de uiteindelijke opvolger van de oorspronkelijke kerk die Koning Ladislaus in de 11e eeuw had gesticht.

Rij van Kanunniken in Oradea

Aan de overkant van de straat staat een rij van 10 aaneengeschakelde huizen met een gallerij die de Rij van Kannuniken wordt genoemd. Deze huizen waren namelijk oorspronkelijk gebouwd voor de kanunniken, een soort geestelijken die waren verbonden aan de Rooms-Katholieke Kerk.

Koning Ferdinand I Plein in Oradea

10. Koning Ferdinandplein

Aan de noordelijke oever van de Crișul Repede ligt het Plein van Koning Ferdinand I, het op-één-na grootste plein van de stad. Ook op dit mooie plein kun je je ogen de kost geven aan de prachtige gevels van de omringende gebouwen.

De grootste blikvanger is het Oradea Staatstheater uit 1900 met een soort oud-Griekse voorgevel. De schouwburg is ontworpen door het bekende duo Fellner & Hellmer, dat door heel Centraal Europa verschillende theaters en andere gebouwen heeft ontworpen. Oorspronkelijk werden er enkel voorstellingen in het Hongaars gehouden, maar sinds 1927 zijn er uitvoeringen in zowel de Hongaarse als de Roemeense taal.

Naast het theater staat ook het historische Astoria Hotel uit 1902. Het beroemde EMKE cafe was hier gevestigd wat een favoriete ontmoetingsplaats was voor schrijvers, dichters, en journalisten. Na een grondige renovatie is het 4-sterren hotel overigens weer open.

Andere noemenswaardige gebouwen zijn de het naastgelegen voormalige Transilvania Hotel, de oude Oradea Bazaar naast het theater, en het Poynár Huis (rechts op de foto) ten het zuiden van het plein.

Calea Republicii in Oradea

11. Calea Republicii

Het Ferdinandplein is ook het startpunt van Calea Republicii (Straat van de Republiek), met zo’n 600 meter de langste autovrije straat van Oradea. Deze gezellige winkelstraat zit vol met leuke boetiekjes, cafés en restaurants met terrassen.

Rimanóczy Sr. Paleis in Oradea

Waar Calea Republicii echter nog meer om bekend staat, zijn de vele prachtige felgekleurde gevels van historische panden uit het einde van de 19e en begin van de 20e eeuw. Een voorbeeld daarvan is het voormalige huis van Kálmán Rimanóczy Senior, de vader van de ontwerper van het stadhuis (foto hierboven).

Miksa Moskovits Paleis in Oradea

Het Miksa Moskovits Paleis uit 1905, ontworpen door Rimanóczy Junior, is met zijn rijke versieringen en felblauwe kleuren misschien wel het mooiste pareltje in de straat.

Ook het prachtige Apollo Paleis uit 1914 en het Stern Paleis uit 1905 op hetzelfde kruispunt springen eruit met hun prachtige versierde gevels, maar eigenlijk is de hele straat één groot openluchtmuseum.

Aachvas-Rein Synagoge en Museum in Oradea

12. Aachvas-Rein Synagoge En Museum

Oradea had ooit een grote en levendige joodse gemeenschap maar daar is sinds de Tweede Wereldoorlog nog maar een fractie van over. In de stad is nog een drietal synagoges te vinden, waarvan alléén de Grote Orthodoxe Synagoge als gebedshuis in gebruik is.

De Zion Neolog Synagoge aan de oever van de rivier is inmiddels omgedoopt tot een cultureel centrum en de Aachvas-Rein Synagoge is nu een museum. Dit museum vertelt de joodse geschiedenis van de stad van het eerste gebedshuis in 1870 tot de holocaust en de na-oorlogse exodus.

Één van de persoonlijke verhalen die in het museum beschreven worden is die van Éva Heyman, die tijdens de oorlog in de joodse ghetto verbleef en vervolgens werd afgevoerd en geëxecuteerd in één van de concentratiekampen. Zij documenteerde haar leven in de ghetto in een dagboek en wordt dan ook wel de Anne Frank van Oradea genoemd.

Aurel Lazăr Memorial Museum in Oradea

13. Aurel Lazăr Museum

Wie zich verder wil verdiepen in de geschiedenis van Roemenië kan een kijkje nemen in het Aurel Lazăr Museum, dat gevestigd is in de voormalige woning van de oud politicus. Lazăr speelde een belangrijke rol in de Grote Vereniging van 1918, waarin Crișana en andere historische regio’s werden samengevoegd tot het huidige Roemenië.

Op 12 oktober 1918 was het huis van Aurel Lazăr de plek waar de onafhankelijkheidsverklaring werd getekend, waarmee de regio’s zich afscheidden van het Oostenrijks-Hongaarse Rijk.

Darvas-La Roche Huis in Oradea

14. Darvas-La Roche Huis

Het Darvas-La Roche Huis is een recent geopend museum in een historisch huis uit 1912 met een Art Nouveau en Secession bouwstijl. Dit kleine museum is ingericht om een inkijkje te krijgen in het leven van de bourgoisie tijdens de Belle Époque.

Freemasonry Temple in Oradea

15. Freemasonry Temple

De Freemasonry Temple is misschien wel één van de vreemdste gebouwen van Oradea om te bezoeken. Ondanks de opvallende Griekse tempelachtige ingang heeft het pand amper ramen, wat wel toepasselijk is voor het ietswat geheimzinnige karakter van de ontmoetingsplaats van het genootschap van vrijmetselaars.

De Freemasonry Temple werd aan het begin van de 20e gebouwd door een vrijmetselaarsgemeenschap uit Budapest die in Oradea de zogenaamde loge van Sint Ladislaus oprichtten.

De besloten gemeenschap had geen heel lang leven, want in 1937 werd de loge alweer opgeheven. Inmiddels is de tempel een toeristische attractie en kun je de verschillende ruimtes van het gebouw bezoeken, waar je aan de hand van exposities meer te weten kunt komen over de geschiedenis van de vrijmetselaars.

Strada Vasile Alecsandri in Oradea

16. Zoek De Gezellgheid Op In Strada Vasile Alecsandri

Strada Vasile Alecsandri is een autovrije straat die van Piața Unirii in de richting van de kathedraal en het kasteel loopt. Ook in deze straat vind je enkele prachtige historische gebouwen zoals het Paleis van Adolf Moskovits en Zonen en de voormalige winkel van glaswerk van Károly Ignác Deutsch, waarvan helaas alleen de prachtige voorgevel nog in originele staat verkeerd.

Strada Vasile Alecsandri zit bomvol met leuke restaurantjes en gezellige terrasjes en vormt het sociale epicentrum van de stad. Ook om de hoek op het plein en in de passage van het Zwarte Adelaarspaleis zitten diverse gezellige cafés. Kortom, de ideale plek om na een dag rondslenteren neer te strijken voor een hapje en en drankje.

Crișul Repede in Oradea

17. Maak Een Wandeling Langs De Crișul Repede

Heb je genoeg van de drukte van de stad, dan zijn er genoeg plekken om even tot rust te komen of een wandeling te maken. Zo kun je bijvoorbeeld de benen strekken middels een wandeling langs de Crișul Repede, bijvoorbeeld via het Vrijheidspark (Parcul Libertății) aan de noordelijke oever, maar er zijn talloze andere paden aan weerzijde van de rivier en er zijn verschillende cafés waar je lekker aan het water kunt zitten.

Dealul Ciupera in Oradea

18. Geniet Van Het Uitzicht Vanaf Dealul Ciupera

Een andere aanrader is om een wandeling te maken naar het uitzichtpunt op Dealul Ciupera, wat letterlijk ‘championnenheuvel’ betekent. De heuvel, die pal naast de stad ligt, dankt zijn naam aan het championvormige restaurant genaamd ‘Ciupera’ dat hier zit. Het is dus ook een prachtige plek om met een hapje of drankje te genieten van het uitzicht over de stad en de wijde omgeving.

Uitzicht vanaf Dealul Ciupera in Oradea